„Zapłacę po rozprawie”, „przelew zrobię w przyszłym tygodniu”, „teraz nie mam środków, ale na pewno się rozliczymy”. Takie zapewnienia słyszało wielu adwokatów i radców prawnych. Nie zawsze jednak za obietnicami idą pieniądze. Portal SkutecznyAdwokat.pl uruchamia nową usługę - rejestr nierzetelnych klientów kancelarii prawnych. To odpowiedź na postulaty samych prawników, którzy chcą móc ostrzegać się przed nieuczciwymi praktykami.
Adwokat prowadzi sprawę, klient zapomina o wynagrodzeniu
Współpraca z kancelarią prawną opiera się na zaufaniu. Klient powierza pełnomocnikowi swoje sprawy, często bardzo osobiste lub mające istotne znaczenie finansowe. Adwokat czy radca prawny zobowiązuje się natomiast do świadczenia pomocy prawnej zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami etyki zawodowej.
Ta relacja ma jednak również wymiar finansowy. Kancelaria jest miejscem wykonywania zawodu, ale także działalnością, która musi pokrywać koszty funkcjonowania i wynagradzać pracę prawników.
Problem pojawia się wtedy, gdy klient nie wywiązuje się z uzgodnionych warunków płatności.
Scenariusze bywają podobne. Klient wpłaca pierwszą ratę honorarium, podpisuje pełnomocnictwo, a następnie przez kolejne tygodnie odkłada uregulowanie pozostałej należności. Prawnik przygotowuje pisma, analizuje akta, uczestniczy w rozprawach i podejmuje kolejne czynności, podczas gdy zapowiadany przelew nie nadchodzi.
Zdarzają się również sytuacje, w których klient zmienia pełnomocnika na zaawansowanym etapie postępowania, pozostawiając poprzednią kancelarię z nierozliczonym wynagrodzeniem.
Oczywiście sama zmiana adwokata jest prawem klienta. Problemem nie jest więc decyzja o wyborze innego pełnomocnika, lecz ewentualne uchylanie się od zapłaty za już wykonaną pracę.
Dlaczego tylko prawnicy mają podlegać ocenie?
Internetowe opinie stały się ważnym elementem rynku usług prawnych. Klienci mogą oceniać kancelarie, opisywać swoje doświadczenia i dzielić się zarówno pozytywnymi, jak i negatywnymi spostrzeżeniami.
Takie rozwiązania sprzyjają przejrzystości rynku. Jednocześnie w środowisku prawniczym coraz częściej pojawia się pytanie o możliwość wymiany informacji również w drugą stronę.
Czy kancelaria, która zetknęła się z poważnymi problemami w rozliczeniu wynagrodzenia, powinna mieć możliwość ostrzeżenia innych prawników przed podobnym doświadczeniem?
Na ten problem zwracali uwagę przedstawiciele palestry, kierując swoje sugestie do redakcji SkutecznyAdwokat.pl. W odpowiedzi portal zdecydował się wprowadzić rejestr nierzetelnych klientów kancelarii.
- Od lat klienci mają możliwość oceniania prawników. To naturalny element współczesnego rynku usług. Zaczęliśmy jednak otrzymywać od adwokatów i radców prawnych pytania, dlaczego nie istnieje podobna przestrzeń, w której to kancelarie mogłyby dzielić się doświadczeniami dotyczącymi nierzetelnych klientów. Uznaliśmy, że warto odpowiedzieć na tę potrzebę
- mówi Robert Bagiński, redaktor naczelny SkutecznyAdwokat.pl.
Rejestr nierzetelnych klientów. Nowa funkcjonalność SkutecznyAdwokat.pl
Nowa usługa powstała z myślą o adwokatach i radcach prawnych, którzy chcą wymieniać się informacjami o problemach występujących podczas współpracy z klientami. Inspiracją była między innymi idea funkcjonowania rejestrów dłużników, które pozwalają przedsiębiorcom ograniczać ryzyko zawierania umów z nierzetelnymi kontrahentami.
W przypadku usług prawnych problem jest jednak bardziej złożony. Kancelarie mają do czynienia nie tylko z należnościami finansowymi, ale również z informacjami objętymi tajemnicą zawodową oraz szczególnymi obowiązkami wobec klientów.
Dlatego rejestr nie powinien być traktowany jako miejsce publikowania dowolnych zarzutów czy subiektywnych ocen. Jego użyteczność zależy od rzetelności zgłoszeń, odpowiednich zasad weryfikacji i ochrony danych.
Istotą inicjatywy ma być wymiana wiarygodnych informacji, a nie tworzenie internetowej listy osób, z którymi kancelaria pozostaje w konflikcie.
- Nie chodzi o to, by piętnować kogokolwiek za trudną sytuację finansową czy spór dotyczący wynagrodzenia. Chcemy stworzyć rozwiązanie odpowiadające na rzeczywisty problem środowiska prawniczego. Musi ono jednak opierać się na odpowiedzialności, sprawdzalnych informacjach i poszanowaniu praw obu stron. Zaufanie działa w dwie strony
- podkreśla Robert Bagiński.
Nierzetelny klient to nie każdy klient, który nie zapłacił
Wprowadzenie takiej funkcjonalności wymaga wyraźnego rozróżnienia między świadomym uchylaniem się od zobowiązań a sytuacjami, w których istnieje rzeczywisty spór co do wysokości wynagrodzenia, zakresu wykonanej usługi lub terminu płatności.
Nie każda nieuregulowana faktura oznacza nieuczciwość. Nie każdy konflikt między klientem a kancelarią daje podstawę do przypisania którejkolwiek ze stron nierzetelnego postępowania. Szczególne znaczenie ma również ochrona tajemnicy adwokackiej i radcowskiej. Sam fakt, że informacja mogłaby być użyteczna dla innej kancelarii, nie oznacza jeszcze, że wolno ją ujawnić.
Z tego względu zasady korzystania z rejestru powinny obejmować odpowiednią weryfikację zgłoszeń, ograniczenie zakresu przetwarzanych danych, możliwość zakwestionowania wpisu oraz procedurę jego usunięcia lub sprostowania.
Rejestr prowadzony przez prywatny portal nie jest przy tym tożsamy z ustawowo regulowanym biurem informacji gospodarczej. Nie można automatycznie przenosić na niego zasad obowiązujących w takich instytucjach.
Prawnik również ma prawo chronić swoje interesy
Adwokaci i radcowie prawni na co dzień chronią interesy innych osób. Nie oznacza to jednak, że sami powinni pozostawać bezradni wobec nierzetelnych praktyk kontrahentów.
Prowadzenie kancelarii wiąże się z kosztami zatrudnienia, obsługi administracyjnej, utrzymania biura, ubezpieczenia i nieustannego doskonalenia zawodowego. Nieuregulowane należności mogą wpływać na płynność finansową, zwłaszcza mniejszych kancelarii.
Nowa inicjatywa SkutecznyAdwokat.pl ma zwrócić uwagę na problem, o którym w środowisku prawniczym mówi się od dawna, lecz który rzadziej trafia do publicznej debaty.
W relacji między klientem a pełnomocnikiem obie strony mają prawa, ale również obowiązki. Klient może oczekiwać profesjonalnej i rzetelnej pomocy. Prawnik ma natomiast prawo oczekiwać dotrzymania uzgodnionych warunków współpracy, w tym terminowej zapłaty wynagrodzenia.
Uruchomienie rejestru nierzetelnych klientów kancelarii jest próbą odpowiedzi na tę potrzebę. O jego wartości zdecydują jednak nie liczba zgłoszeń, lecz wiarygodność informacji, bezpieczeństwo prawne i odpowiedzialne korzystanie z nowego narzędzia.
Red.