ZAGADNIENIA NOTARIALNE

Czy opłaty za czynności notarialne, są opłątami sztywnymi czy mogą się zmieniać w zależności od wyboru kancelarii?

Zgodnie z art. 5 § 3 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. – Prawo o notariacie, kwestię tą reguluje Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 czerwca 2004 r. w sprawie maksymalnych stawek taksy notarialnej (Dz. U. z dnia 29 czerwca 2004 r.). Jak wskazuje już sam tytuł rozporządzenia zawiera ono maksymalne stawki jakie może pobrać notariusz za dokonanie danej czynności notarialnej. Przykładowo rozporządzenie w § 3 wymienia jako maksymalne stawki za sporządzenie aktu notarialnego dla wartości przedmiotu czynności np: wartości sprzedawanej rzeczy:
1) do 3.000 zł – 100 zł;
2) powyżej 3.000 zł do 10.000 zł – 100 zł + 3 % od nadwyżki powyżej 3.000 zł;
3) powyżej 10.000 zł do 30.000 zł – 310 zł + 2 % od nadwyżki powyżej 10.000 zł;
4) powyżej 30.000 zł do 60.000 zł – 710 zł + 1 % od nadwyżki powyżej 30.000 zł;
5) powyżej 60.000 zł do 1.000.000 zł – 1.010 zł + 0,4% od nadwyżki powyżej 60.000 zł;
6) powyżej 1.000.000 zł do 2.000.000 zł – 4.770 zł + 0,2% od nadwyżki powyżej 1.000.000zł;
7) powyżej 2.000.000 zł – 6.770 zł + 0,25 % od nadwyżki powyżej 2.000.000 zł, nie więcej jednak niż 10.000 zł, a w przypadku czynności dokonywanych pomiędzy osobami zaliczonymi do I grupy podatkowej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn nie więcej niż 7.500 zł.
Podobnie regulowane są również inne czynności notarialne jak np. poświadczenia dla tych czynności maksymalne stawki wynoszą:
1)za poświadczenie własnoręczności podpisu albo odcisku palca osoby niepiśmiennej lub niemogącej pisać:
a) na dokumentach, jeżeli przedmiot jest oznaczony sumą pieniężną – 1/10 maksymalnej stawki, jaka należałaby się, gdyby dokument sporządzono w formie aktu notarialnego, nie więcej jednak niż 300 zł,
b) na pełnomocnictwach i innych dokumentach – 20 zł;
2) za poświadczenie zgodności odpisu z okazanym dokumentem, za każdą stronę – 6 zł;
3) za poświadczenie czasu okazania dokumentu, za każdą stronę – 6 zł;
4) za poświadczenie pozostawania przy życiu:
a) w celu otrzymania emerytury, renty lub innych świadczeń z ubezpieczenia społecznego- 5 zł,
b) w innym celu – 30 zł;
5) za poświadczenie pozostawania osoby w określonym miejscu – 30 zł.
Jak wskazano powyżej notariuszowi wolno pobrać mniejszą taksę w zależności od jego woli. Duże znaczenie ma tu jednak zwyczaj przyjęty przez notariuszy na danym terenie. W celu uniknięcia konkurencji mogą oni zawierać nieformalne porozumienia, w celu ograniczenia konkurencji co w konsekwencji prowadzi do stosowania sztywnych stawek.

 

Jakie czynności prawne wymagają formy aktu notarialnego?

 Zgodnie z art. 91 ustawy prawo o notariacie, notariusz sporządza akt notarialny, jeżeli wymaga tego przepis prawa lub taka jest wola stron.Czynności wymagających formy aktu notarialnego jest bardzo wiele. Zawarte są one w kodeksie cywilnym, kodeksie spółek handlowych, a także w ustawach szczególnych. Zachowanie formy aktu notarialnego jest wymagane między innymi do:

1.)zgody osoby trzeciej na dokonanie czynności, dla której wymagana jest forma aktu notarialnego (art. 63 § 2 k.c)

2.)złożenie oświadczenia woli na piśmie przez osobę nie mogącą czytać (art. 80 k.c.).
3.)pełnomocnictwa do dokonania czynności prawnej, dla której wymagana jest forma aktu notarialnego (art. 99 § 1 k.c.),
4.)umowa zobowiązująca do przeniesienia własności nieruchomości i umowa przenosząca własność, która zostaje zawarta w celu wykonania istniejącego uprzednio zobowiązania do przeniesienia własności nieruchomości (art. 158 kc)
5.)oświadczenia o zrzeczeniu się własności nieruchomości (art. 179 k.c.),
6.)przedłużenie wieczystego użytkowania (art. 236 §3 kc)
7.)oświadczenie darczyńcy przy umowie darowizny ( art. 890 §1 k.c.)
8.)umowy o oddanie gruntu w użytkowanie wieczyste, o przedłu-żenie użytkowania wieczystego i umowy przenoszącej użytkowa-nie wieczyste (art. 234, 236 § 3 i 237 k.c.),
9.)oświadczenia właściciela nieruchomości o ustanowieniu na niej ograniczonego prawa rzeczowego (art. 245 § 2 kc),
10.)oświadczenia o wykonaniu prawa odkupu lub prawa pierwokupu w stosunku do nieruchomości (art. 593 § 2 i 597 § 2 k.c.)
11.)oświadczenia darczyńcy w umowie darowizny (art. 890 k.c.),
12.)umowa o dział spadku, w skład którego wchodzi nieruchomość (art. 1037 §2 k.c.)
13.)zrzeczenie się dziedziczenia przez przyszłego spadkobiercę ustawowego i uchylenie tego zrzeczenia (art. 1048 i 1050 kc)
14.)umowy zbycia spadku (art. 1052 § 3 k.c.),
15.)umowa spółki komandytowej ( art. 106 k.s.h,)
16.)statut spółki komandytowo-akcyjnej ( art. 131 k.s.h),
17.)umowa spółki z ograniczoną odpowiedzialnością (art. 157 §2 k.s.h.),
18.)statut spółki akcyjnej (art. 301 §2 k.s.h)
19.)oświadczenia woli o ustanowieniu fundacji (art. 3 ust. 1 ustawy o fundacjach),

     W przypadku gdy do dokonania czynnośći wymagana jest forma aktu notarialnego, niezachowanie tej formy skutkuje nieważnością danej czynności prawnej. Należy zwrócić również uwagę, iż strony mogą żądać nadania formy aktu notarailnego czynnościom dla których taka forma nie jest wymagana, przy czym czynność taka musi być zgodna z prawem.

Sławomir Jagiełło

Informujemy, iż zgodnie z przepisem art. 25 ust. 1 pkt. 1 lit. b ustawy z dnia 4 lutego 1994 roku o prawie autorskim i prawach pokrewnych (tekst jednolity: Dz. U. 2006 r. Nr 90 poz. 631), rozpowszechnianie materiałów publikowanych w niniejszym serwisie jest zabronione.